رشته های تحصیلی گروه آموزشی علوم تجربی

کاردرمانی

کاردانی ناپیوسته علمی-کاربردی پرورش زنبورعسل

کاردانی فوریتهای پزشکی

کاردانی علمی-کاربردی تولیدوبهره برداری گیاهان دارویی معطر

مدارک پزشکی

مامایی

گفتاردرمانی

کارشناسی علوم انتظامی

مددکاری اجتماعی

مهندسی منابع طبیعی

مهندسی کشاورزی

مهندسی فضای سبز

علوم آزمایشگاهی

علوم تغذیه

علوم وصنایع غذایی

زمین شناسی

زیست شناسی

زیست شناسی سلولی ملکولی

شیمی

پزشکی

دامپزشکی

دندانپزشکی

تکنولوژی تولیدات گیاهی

تکنولوژی تولیدات دامی

تکنولوژی پرتوشناسی (رادیولوژی )

تکنولوژی پزشکی هسته ای

تکنولوژی محیط زیست

تکنولوژی شیلات

تکنولوژی چوب

تکنولوژی جنگلداری

دامپزشکی

داروسازی

تکنولوژی مرتع وآبخیزداری

زیست شناسی

زمین شناسی

دندانپزشکی

بینایی سنجی

پرستاری دندانپزشکی

پرستاری

زیست شناسی سلولی ملکولی

اعضاء مصنوعی

بهداشت محیط

بهداشت حرفه ای

بیوتکنولوژی

مهندسی معماری

مهندسی نساجی

اتاق عمل

تکنولوژی ماشینهای کشاورزی

علوم کامپیوتر

علوم اقتصادی

شیمی

مهندسی پزشکی

مخابرات هواپیمایی

مهندسی پلیمر

مهندسی کشاورزی

کاردرمانی

کاردانی ناپیوسته علمی-کاربردی پرورش زنبورعسل

کاردانی فوریتهای پزشکی

کاردانی علمی-کاربردی تولیدوبهره برداری گیاهان دارویی معطر

فیزیوتراپی

علوم اقتصادی

کاردرمانی

دیباچه: آیا می‌دانید که 1 تا 3 درصد کودکان ایرانی با مشکل حرکتی به دنیا می‌آیند؟ کودکانی که حتی در سنین 3 یا 4 سالگی نیز نمی‌توانند سینه‌خیز یا چهار دست و پا راه بروند.آیا می‌دانید که تعداد قابل توجهی از بیماران بعد از عمل جراحی نمی‌توانند با شغل سابقشان تطبیق یافته و بازدهی قبلی را داشته باشند؟ و آیا می‌دانید که بسیاری از بیماران روانی پس از درمان نمی‌توانند به زندگی اجتماعی برگشته و در حد سایر افراد جامعه فعالیت کنند؟چه باید کرد؟ ‌آیا می‌توان با فیزیوتراپی مشکلات فوق را حل کرد و یا برای بهبود اختلالات فوق باید از روان‌درمانی کمک گرفت؟متخصان کاردرمانی معتقدند که بهترین راه درمان مشکلات و اختلالات یاد شده، استفاده از روش کاردرمانی است زیرا یک کار درمان در دو حیطه روانی و جسمانی به معالجه اختلالات مورد نظر می‌پردازد.در واقع کاردرمانی‌ تنها رشته‌ علوم‌ توانبخشی‌ در مقطع‌ لیسانس‌ است‌ که‌ به‌ درمان‌ اختلالات‌ در حیطه‌ جسمانی‌ و حیطه‌ روانی‌ می‌پردازد. این‌ رشته‌ به‌ عنوان‌ یک‌ رشته‌ کُل‌نگر، تمامی‌ ابعاد یک‌ بیماری‌ و تأثیرات‌ جانبی‌ آن‌ را به‌ روی‌ زندگی‌ شخصی‌ و اجتماعی‌ در نظر گرفته‌ و با ارائه‌ تکنیک‌های‌ درمانی‌ مناسب‌، ضمن‌ در نظر گرفتن‌ علائق‌ و انگیزه‌ فرد، او را به‌ سوی‌ فعالیت‌ روزانه‌ مستقل‌ سوق‌ می‌دهد. متخصصان‌ کاردرمانی‌ با تسلط‌ کافی‌ بر علوم‌ مختلف‌ فیزیولوژیکی‌، آناتومیکی‌ و روانشناختی‌، یک‌ برنامه‌ جامع‌ درمانی‌ را به‌ بیماران‌ ارائه‌ می‌دهند؛ یعنی‌ در کاردرمانی‌، تمرکز درمان‌ فقط‌ روی‌ بیماری‌ نیست‌، بلکه‌ تمامی‌ ابعاد زندگی‌ فرد، مورد بررسی‌ قرار می‌گیرد. گفتنی‌ است‌ که‌ هدف‌ این‌ رشته‌ به‌ حداکثر رساندن‌ استقلال‌ افراد بیمار و ناتوان‌ در انجام‌ کارهای‌ روزمره‌ و فعالیت‌های‌ اجتماعی‌ و همچنین‌ آمادگی‌ برای‌ آموزش‌ حرفه‌ای‌ است‌.
توانایی‌های‌ لازم :
یک‌ کاردرمانگر باید انگیزه‌ای‌ قوی‌ داشته‌ باشد تا بتواند با بیمارانی‌ که‌ دارای‌ معلولیت‌های‌ مختلف‌ هستند، ارتباط‌ برقرار کرده‌ و آنها را به‌ خوبی‌ درمان‌ کند. مهمترین‌ ویژگی‌ یک‌ کاردرمانگر، علاقه‌ به‌ انسان‌ها است‌. اگر متخصص‌ این‌ رشته‌ به‌ کار خود و مردم‌ علاقه‌مند نبوده‌ و صبر و حوصله‌ نداشته‌ باشد، موفق‌ به‌ درمان‌ بیماران‌ مورد نظر نخواهد شد. برخی‌ از استادان‌ این‌ رشته‌ نیز اولین‌ و مهمترین‌ ویژگی‌ دانشجوی‌ کاردرمانی‌ را داشتن‌ توانایی‌ جسمی‌ و روحی‌ خوب‌ می‌دانند و این‌ که‌ بتواند با درایت‌، ابتکار عمل‌ و خلاقیت‌، درمان‌ مؤثرتری‌ را ارائه‌ بدهد.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :
کشور ما با کمبود متخصص‌ این‌ رشته‌ روبرو است‌ و هر ساله‌ بیمارستان‌ها، کلینیک‌های‌ توانبخشی‌ سازمان‌ بهزیستی‌ کشور و هلال‌ احمر برای‌ جذب‌ فارغ‌التحصیلان‌ کاردرمانی‌ اعلام‌ نیاز می‌کنند. همچنین‌ فارغ‌التحصیل‌ این‌ رشته‌ می‌تواند با مجوز وزارت‌ بهداشت‌ و درمان‌ و آموزش‌ پزشکی‌ و سازمان‌ بهزیستی‌ اقدام‌ به‌ تأسیس‌ کلینیک‌ خصوصی‌ شبانه‌روزی‌ کند.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
آناتومی‌ (سر و گردن‌ و تنه‌، اندام‌ فوقانی‌، تحتانی‌، سطحی‌، اعصاب‌) ، استخوان‌شناسی‌، روانشناسی‌ عمومی‌، روانپزشکی‌ عمومی‌، رشد روانی‌ ـ حرکتی‌، بیماری‌های‌ داخلی‌.
دروس‌ تخصصی‌:
آشنایی‌ با اصول‌ توانبخشی‌ و طب‌ فیزیکی‌، واحد رادیولوژی‌، کاردرمانی‌ در بیماری‌های‌ مغز و اعصاب‌ ، کاردرمانی‌ در بیماری‌های‌ ارتوپدی‌، کاردرمانی‌ در بیماری‌های‌ روماتولوژی‌ ، کینزیولوژی‌ و بیومکانیک‌، تکنیک‌های‌ حرکت‌ درمانی‌، کاردرمانی‌ در بیماری‌های‌ کودکان‌ ، ارزشیابی‌ و اندازه‌گیری‌ قدرت‌ عضلانی‌، کارآموزی‌ بالینی‌، زبان‌ تخصصی‌.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

کاردانی ناپیوسته علمی-کاربردی پرورش زنبورعسل

دیباچه: اهمیت اقتصادی پرورش زنبور عسل بیشتر در گرده‌افشانی گیاهان زراعی و باغی وافزایش محصولات کشاورزی است. به طوری که طبق تحقیقات انجام شده در کشورهای دیگر ارزش زنبور عسل در افزایش محصولات کشاورزی بسیار بیشتر از تولیدات مستقیم کندو است. بررسی‌های انجام شده در ایران نیز نشان می‌دهد که نقش زنبور عسل در افزایش محصولات کشاورزی چندین برابر تولید عسل ارزش دارد. زنبور عسل علاوه بر دخالت در عمل گرده‌افشانی با تولید محصولاتی مانند ژله رویال، زهر، گرده و بره موم در صنایعی مانند داروسازی، نساجی،‌ کاغذسازی،‌ شمع‌سازی و تولید واکسن نقش ارزشمندی را ایفا می‌کند و باعث افزایش اشتغال‌زایی می‌شود. به دلیل آن‌که پرورش زنبور عسل تا حد زیادی به منابع طبیعی و باغ‌ها وابسته است و سیستم پرورشی این بخش تا حد زیادی به صورت سنتی و تجربی اداره می‌شود، تربیت نیروی متخصص و ماهر که شناخت کافی از زنبور عسل داشته باشند، ضرورت دارد تا ضمن بهره‌برداری از امکانات موجود در کشور و تولید فرآورده‌های مربوط، رشد و توسعه کمی و کیفی این بخش فراهم شود.فارغ‌التحصیلان این رشته می‌توانند به عنوان کاردان پرورش زنبور عسل، کاردان پرورش ملکه و اصلاح نژاد زنبور عسل، کاردان کارگاه، تعمیر، سرویس و ساخت وسایل زنبورداری و سرپرست واحدهای تولید و فرآوری محصولات زنبور عسل فعالیت کنند.
درس‌های این رشته در طول تحصیل:
دروس پایه:
شیمی آلی، فیزیک عمومی، ریاضیات،‌زیست‌شناسی (گیاهی و جانوری)، آمار و احتمال.
دروس اصلی:
هوا و اقلیم‌شناسی، آموزش و ترویج دامپروری و منابع طبیعی، زبان تخصصی، بیوشیمی، گیاه‌شناسی (عمومی)، اکولوژی محیط‌زیست، جامعه‌شناسی روستایی، مقدمه‌ای بر اقتصاد و بازاریابی، محصولات زنبور عسل، اصول وکاربرد کامپیوتر، حشره‌شناسی کشاورزی، پرورش زنبور عسل.
دروس تخصصی:
پرورش ملکه زنبور عسل، مبانی اصلاح نژاد و تلقیح مصنوعی زنبور عسل، بهداشت، بیماری‌ها و آفات زنبور عسل، گیاهان شهدزا و گرده‌زا، شناخت، تعمیر ونگهداری ابزار و وسایل زنبورداری، مرفولوژی و آناتومی زنبور عسل، فرآوری محصولات زنبور عسل، کارآموزی.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

کاردانی فوریتهای پزشکی

دیباچه: فوریت‌های پزشکی خدمات امداد و کمک‌های اولیه را به بیماران و مصدومان حوادث مختلف تا رساندن آنها به مراکز درمانی ارائه می‌دهد. خدماتی که ممکن است داوطلبان را در موقعیت‌های حساس و پراسترس در تمام مدت شبانه‌روز قرار دهد. بنابراین داوطلب باید از نظر جسمی و روحی و روانی آمادگی لازم را برای خدمت در محیط‌های سخت نظیر دریا، کوهستان، شرایط‌ زلزله و دیگر بلایای طبیعی داشته باشد. رانندگی آمبولانس، حمل بیمار یا مصدوم، کمک‌های اولیه،‌ اطلاع‌رسانی و انجام سایر خدمات طبق دستور مافوق، بخشی از خدمات این افراد را تشکیل می‌دهد. به همین دلیل دانشجوی این رشته باید آمادگی فعالیت در شرایط سخت و توانایی در ایجاد ارتباط مسؤولانه با بیمار یا مصدوم و بستگان آنها را داشته باشد.
توانایی‌های لازم :
رشته فوریت‌های پزشکی به صورت نیمه‌متمرکز دانشجو می‌پذیرد و داوطلبان پس از قبولی در آزمون علمی باید در آزمون حضوری این رشته نیز شرکت کنند و در صورت داشتن توانایی‌های روحی لازم از قبیل انضباط‌پذیری، گذشت و ایثار، اعتماد به نفس و آمادگی فعالیت در شرایط سخت و همچنین آمادگی جسمی کامل مانند عدم ابتلا به بیماری‌های مزمن و صعب‌العلاج مثل دیابت، فشار خون، آسم، نارسایی کلیه، بیماری‌های پیشرفته قلبی ، صرع و بیماری‌های روانی در این رشته پذیرفته می‌شوند.گفتنی است که در رشته فوریت‌های پزشکی داشتن قدرت بینایی خوب، مهارت‌های بدنی، روانی کلام و حداقل قد 170 سانتی‌متر برای امدادرسانی سریع و صحیح ضروری است. در ضمن این رشته تنها از بین داوطلبان مرد دانشجو می‌پذیرد.
موقعیت شغلی در ایران :
دانش‌آموختگان این رشته می‌توانند در مرکز مدیریت حوادث و فوریت‌های پزشکی در سراسر کشور، آمبولانس‌های خصوصی یا در سازمان‌های مشابه فعالیت کنند.
درس‌های این رشته در طول تحصیل:
دروس پایه:
تشریح و فیزیولوژی، میکروب‌شناسی و انگل‌شناسی ، بهداشت عمومی، زبان تخصصی.
دروس اصلی:
داروشناسی، فرایند عملیات و اطلاعات فنی، نشانه‌شناسی و معاینات بدنی، جابه‌جایی و حمل بیمار، اخلاق و مقررات حرفه‌ای، آشنایی با سازمان‌های امدادی، بهداشت روانی و فوریت‌های روان‌پزشکی، فوریت‌ پزشکی در بلایا، کلیات پزشکی.
دروس تخصصی:
احیای قلبی ـ ریوی، اختلالات سیستم قلبی ـ عروقی، شکستگی‌ها و دررفتگی‌ها، مسمومیت‌ها و گزیدگی‌ها، فوریت‌های پزشکی در شرایط خاص، خونریزی‌ها، کاهش سطح هوشیاری، سوختگی، سرمازدگی و گرمازدگی.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

کاردانی علمی-کاربردی تولیدوبهره برداری گیاهان دارویی معطر

دیباچه: آمار جهانی نشان می‌دهد که مواد مؤثر بیش از 50 درصد از داروهای تولید شده طبیعی است و عمدتاً منشأ گیاهی دارد. در حال حاضر نیز بیش از 80 درصد از مردم کشورهای در حال توسعه به داروای گیاهی وابسته هستند و کشورهای تولید کننده مواد دارویی مثل آلمان، انگلستان، سوئیس و ژاپن، استفاده از گیاهان دارویی را در سطح وسیعی در برنامه تولید خود قرار داده‌اند.کشور پهناور اسلامی ایران با آب و هوای گوناگون و شرایط اقلیمی مختلف و فلور غنی (حدود 8 هزار گونه گیاهی) بدون شک در ردیف اول کشورهای تولید کننده گیاهان دارویی و فرآورده‌های آن می‌تواند قرار گیرد. وجود اختلاف درجه حرارت 50 درجه سانتی‌گراد،‌ وجود اراضی ساحلی، کویری، کوهستانی و برخورداری از حدود 300 روز آفتابی و تنوع گونه‌های زیستی و اختصاص بسیاری از گیاهان دارویی به سرزمین ایران، همگی ویژگی‌هایی هستند که در مقایسه با سایر تولیدکنندگان استعداد بالقوه‌ای را برای تولید انوع گیاهان دارویی در سطح وسیع و گسترده فراهم آورده است. بنابراین تربیت نیروی انسانی کاردان جهت استفاده از این پتانسیل بالقوه می‌تواند بخشی از نیاز کشور را برای نیل به اهداف یاد شده، تأمین نماید. فارغ‌التحصیلان این دوره می‌توانند به عنوان کمک کارشناس تحقیقاتی گیاهان دارویی، کاردان کشت و پرورش گیاهان دارویی و معطر، کاردان بهره‌بردار گیاهان دارویی و معطر و کمک ناظر در واحدهای تولید فعالیت کنند.
درس‌های این رشته در طول تحصیل:
دروس پایه:
شیمی عمومی،‌ اصول آمار،‌ مبانی گیاه‌شناسی.
دروس اصلی:
هوا و اقلیم‌شناسی،‌مبانی اکولوژی، شیمی آلی، کارتوگرافی گیاهی، اصول زراعت گیاهان دارویی و معطر، مبانی فیزیولوژی گیاهی، رابطه آب و خاک و گیاه، حفاظت و حمایت گیاهان دارویی و معطر.
دروس تخصصی:
شناخت گیاهان دارویی و معطر، آشنایی با ماشین‌آلات و تجهیزات استحصال مواد مؤثر، روش‌های تکثیر و پرورش گیاهان دارویی و معطر، زراعت خصوصی گیاهان دارویی و معطر، روش‌های بهره‌برداری از گیاهان دارویی و معطر مرتعی، روش‌های بهره‌برداری از گیاهان دارویی و معطر جنگلی، درختان و درختچه‌های دارویی و معطر، اقتصاد گیاهان دارویی و معطر، اکولوژی گیاهان دارویی و معطر، آماده‌سازی و عمل‌آوری گیاهان دارویی و معطرمنبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش.

مدارک پزشکی

دیباچه: در دنیا 120 میلیون نفر و در ایران بیش از یک میلیون نفر به تنبلی چشم مبتلا هستند. این بیماری در صورتی که قبل از 5 سالگی تشخیص داده شده و درمان شود، کاملاً بهبود می‌یابد اما عدم تشخیص و درمان به موقع آن، می‌تواند منجر به ضعف شدید یک یا هر دو چشم و حتی نابینایی گردد. از همین رو سازمان بهزیستی کشور به یاری مهد کودک‌های سراسر کشور از سال 78 طرح پیشگیری از تنبلی چشم را به اجرا در آورده است.وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با اطلاع از آمار گسترده تعداد افراد مبتلا به بیماری تنبلی چشم، طرح پیشگیری از این بیماری را ارائه داد. به عبارت دیگر پایه هر طرح، تحقیق و پژوهش پزشکی؛ اطلاعات و آمار بهداشتی ـ درمانی است. به همین دلیل امروزه در کشورهای پیشرفته و در حال رشد دنیا برای جمع‌آوری علمی داده‌های بهداشتی ـ درمانی، پردازش یا پروردن این داده‌ها و سازماندهی، توزیع و حفاظت از آنها، رشته مدیریت اطلاعات بهداشتی ـ درمانی مطرح شده است. رشته‌ای که فارغ‌التحصیلان آن به عنوان بازوهایی توانمند، ناب‌ترین اطلاعات را در اختیار سیاستگذاران و برنامه‌ریزان نظام بهداشتی ـ‌ درمانی یک کشور قرار می‌دهند.این رشته در دانشگاه‌ها و مرکز آموزش عالی کشور ما به نام رشته مدارک پزشکی در مقطع کاردانی دانشجو می‌پذیرد و فارغ‌التحصیلان آن می‌توانند به طور ناپیوسته تا مقطع دکترا نیز ادامه تحصیل دهند.رشته‌ مدارک‌ پزشکی‌ رشته‌ای‌ علمی‌ ـ اطلاعاتی‌ است‌ و قلمرو بحث‌ آن‌ اطلاعات‌ بهداشتی‌ ـ درمانی‌ می‌باشد و متخصصان‌ آن‌ نیز مدیران‌ اطلاعات‌ بهداشتی‌ ـ درمانی‌ کشور هستند؛ یعنی‌ یک‌ دانشجوی‌ مدارک‌ پزشکی‌ با مطالعه‌ دروسی‌ مانند طبقه‌بندی‌ یا کُدگذاری‌ بین‌المللی‌ بیماری‌ها، بایگانی‌ مدارک‌ پزشکی‌، کلیات‌ پزشکی‌، آشنایی‌ با اصطلاحات‌ پزشکی‌، آمار و کامپیوتر، خود را آماده‌ می‌کند تا اطلاعات‌ بهداشتی‌ ـ درمانی‌ را به خوبی‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ کرده‌ و سپس‌ برای‌ برنامه‌ریزی‌های‌ نظام‌ بهداشتی‌ ـ درمانی‌ در اختیار مدیر یک‌ بیمارستان‌ یا مدیران‌ کلان‌ کشور قرار دهد.
توانایی‌های‌ لازم :
آمار به ویژه‌ آمار حیاتی‌ در رشته‌ مدارک‌ پزشکی‌ از اهمیت‌ بسیاری‌ برخوردار است‌. به‌ همین‌ دلیل‌ دانشجوی‌ مدارک‌ پزشکی‌ باید در درس‌ ریاضی‌ و آمار قوی‌ بوده‌ و همچنین‌ به‌ زبان‌ انگلیسی‌ مسلط‌ باشد.در ضمن‌ دانشجو باید به‌ زیست‌شناسی‌ علاقه‌مند باشد چون‌ در نهایت‌ پرونده‌های‌ بیماران‌ را که‌ در آنها اطلاعات‌ مربوط‌ به‌ نوع‌ بیماری‌ و نحوه‌ درمان‌ یا پیشرفت‌ بیماری‌ درج‌ شده‌ است‌، تجزیه‌ و تحلیل‌ می‌کند.
موقعیت‌های‌ شغلی‌ در ایران :
در هر بیمارستان‌ یا مرکز خدماتی‌ ـ درمانی،‌ بخشی‌ به‌ نام‌ بخش‌ مدارک‌ پزشکی‌ وجود دارد که‌ دارای‌ 4 واحد آمار بیمارستانی‌، پذیرش‌، بایگانی‌ مدارک‌ پزشکی‌ و واحد کُدگذاری‌ بیماری‌ها است‌ و مسؤول‌ این‌ بخش‌ و کارکنان‌ آن‌ باید فارغ‌التحصیل‌ رشته‌ مدارک‌ پزشکی‌ باشند.فارغ‌التحصیلان‌ مدارک‌ پزشکی‌ در مقطع‌ کاردانی‌ فعالیت‌های‌ مربوط‌ به‌ واحدهای‌ پذیرش‌، آمار، کدگذاری‌ و ذخیره‌ و بازیابی‌ پرونده‌های‌ پزشکی‌ بیمارستان‌ را انجام‌ می‌دهند و کارشناسان‌ این‌ رشته‌ نیز مدیریت‌ هریک‌ از واحدهای‌ یاد شده‌ یا مدیریت‌ بخش‌ مدارک‌ پزشکی‌ بیمارستان‌ها و مراکز بهداشتی‌ ـ درمانی‌ را برعهده‌ می‌گیرند.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
بهداشت‌ محیط‌ بیمارستان‌، فیزیولوژی‌، آشنایی‌ با باکتری‌، ویروس‌، قارچ‌ و انگل‌، اخلاق‌ و مقررات‌ حرفه‌ای‌، روانشناسی‌ مقدماتی‌ و روابط‌ انسانی‌، ریاضیات‌ پایه‌، آناتومی‌.
دروس‌ اصلی‌:
کلیات‌ پزشکی‌، اصطلاحات‌ پزشکی‌، زبان‌ اختصاصی‌، اصول‌ مدیریت‌ بیمارستانی‌، مددکاری‌ اجتماعی‌، کامپیوتر و کاربرد آن‌، ماشین‌نویسی‌ عملی‌ و نظری‌.
دروس‌ تخصصی‌:
کُدگذاری‌ بیماری‌ها، مدارک‌ پزشکی‌، آمار حیاتی‌ مقدماتی‌، شاخص‌های‌ بهداشتی‌ و آمار بیمارستانی‌، اصول‌ و روش‌های‌ بایگانی‌، بایگانی‌ پزشکی‌، کارآموزی‌ در عرصه‌.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

مامایی

دیباچه: “تولد” بزرگترین، با شکوه‌ترین و بحرانی‌ترین لحظه زندگی و قدیمی‌ترین تجربه بشری است و در میان مشاغل نیز مامایی (در شکل سنتی آن) یکی از قدیمی‌ترین مشاغل است. البته نباید تصور کرد که آنچه امروزه به نام حرفه و دانش مامایی معروف است، ادامه و دنباله همان مامایی سنتی است بلکه امروزه مامایی دانشی است که بر مشاهده، آموزش،‌ پیشگیری،‌ تحقیق،‌ تشخیص و درمان استوار شده است. در واقع این رشته‌ یکی‌ از زیر مجموعه‌های‌ علوم‌ پزشکی‌ است‌ که‌ نقش‌های‌ بسیار گسترده‌ای‌ اعم‌ از نقش‌ مشاوره‌ای‌، آموزشی‌، مراقبتی‌، حمایتی‌، درمانگری‌ و تحقیقاتی‌ دارد. البته‌ تمامی‌ این‌ نقش‌ها در ارتباط‌ با مادر و کودک‌ مفهوم‌ پیدا می‌کند؛ یعنی‌ ماما به‌ مشاوره‌ قبل‌، بعد و هنگام‌ ازدواج‌، آموزش‌ و نحوه‌ تنظیم‌ خانواده‌، مراقبت‌ در دوران‌ بارداری‌، زایمان‌ طبیعی‌ و مراقبت‌ بهداشتی‌ مادر و کودک‌ و آموزش‌ به‌ دختران‌ در زمینه‌ بهداشت‌ دوران‌ بلوغ‌ و بعد از آن‌ می‌پردازد.
توانایی‌های‌ لازم :
رشته‌ مامایی‌ عشق‌ و علاقه‌ و صبر و حوصله‌ بسیار بالایی‌ می‌خواهد چون‌ یک‌ خانم‌ در حال‌ زایمان‌ شرایط‌ بسیار حساسی‌ دارد و بسیاری‌ از حرف‌ها یا حرکاتش‌ در اختیار خودش‌ نیست‌ و یک‌ ماما باید در حد امکان‌ با صبر و حوصله‌ بسیار به‌ او آرامش‌ و قوت‌ قلب‌ بدهد و توجه‌ داشته‌ باشد که‌ مسؤولیت‌ جان‌ دو نفر؛ یعنی‌ مادر و جنین‌ او را برعهده‌ دارد. همچنین‌ یک‌ ماما باید بسیار باهوش‌ و نکته‌سنج‌ باشد و از مقابل‌ مسائل‌ هرچند که‌ کوچک‌ باشند به‌ سادگی‌ نگذرد. زیرا خیلی‌ از مسائل‌ یا علائم‌ کوچکی‌ که‌ در هنگام‌ بارداری‌ یا زایمان‌ ظاهر می‌شوند، در صورت‌ عدم‌ توجه‌ می‌توانند خطرات‌ جانی‌ برای‌ نوزاد یا مادر به‌ دنبال‌ داشته‌ باشند.دانشجوی‌ مامایی‌ باید از نظر جسمی‌ و روحی‌ سلامت‌ کامل‌ داشته‌ و از روابط‌ اجتماعی‌ خوبی‌ برخوردار باشد، چون‌ مشاوره‌ و آموزش‌ بخش‌ مهمی‌ از کار یک‌ ماما است‌.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
از مراکزی‌ که‌ یک‌ ماما می‌تواند در آنها مشغول‌ به‌ کار شود، می‌توان‌ به‌ بیمارستان‌ها، زایشگاه‌ها، درمانگاه‌ها و مراکز بهداشتی‌ اشاره‌ کرد. همچنین‌ ماما طبق‌ قوانین‌ حاضر در صورت‌ داشتن‌ مدرک‌ کارشناسی‌ می‌تواند مطب‌ دایر کرده‌ و در آن‌ به‌ ارائه‌ خدمات‌ بهداشتی‌ و درمانی‌ بپردازد.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌:
سلول‌شناسی‌ و بافت‌شناسی‌، بیوشیمی‌، تشریح‌، فیزیولوژی‌، ایمنی‌ شناسی‌، میکروب‌شناسی‌ و انگل‌شناسی‌.
دروس‌ اصلی‌ :
آسیب‌شناسی‌ اختصاصی‌ و عمومی‌، اصول‌ خدمات‌ بهداشتی‌ جامعه‌ و آموزش‌ بهداشت‌، داروشناسی‌، اصول‌ و فنون‌ پرستاری‌ و مامایی‌ و روش‌ اطاق‌ عمل‌ و زایمان‌، آمار حیاتی‌ و روش‌ تحقیق‌، روانشناسی‌، اصول‌ اپیدمیولوژی‌ و مبارزه‌ با بیماری‌ها، زبان‌ تخصصی‌.
دروس‌ تخصصی‌ :
اصول‌ تغذیه‌ مادر و کودک‌، تاریخ‌، اخلاق‌ و مقررات‌ پزشکی‌، جنین‌شناسی‌، مقررات‌ پزشکی‌ قانونی‌، ژنتیک‌، بارداری‌ و زایمان‌، کاراموزی‌ بارداری‌ و زایمان‌، آزمایش‌های‌ کاربردی‌ در مامایی‌، نوزادان‌، کارآموزی‌ نوزادان‌، بیماری‌های‌ کودکان‌، نشانه‌شناسی‌ و معاینات‌ فیزیکی‌، فیزیوپاتولوژی‌ بیماری‌های‌ داخلی‌ جراحی‌ و عفونی‌، کارآموزی‌ بیماری‌های‌ داخلی‌ و جراحی‌، بهداشت‌ مادر و کودک‌ و خانواده‌، کارآموزی‌ بهداشت‌ مادر و کودک‌ و خانواده‌، تغذیه‌ درمانی‌ مادر و کودک‌، روانپزشکی‌ در مامایی‌، رادیولوژی‌، سونوگرافی‌ و الکتروفیزیولوژی‌ در مامایی‌ و زنان‌، اصول‌ مدیریت‌ و کاربردهای‌ آن‌ در مامایی‌، بیحسی‌ و بیهوشی‌ و احیا در مامایی‌، بیماری‌های‌ زنان‌ و ناباروری‌، اختلال‌ عمل‌ جنسی‌ و آموزش‌ مشاوره‌ آن‌، کارآموزی‌ بیماری‌های‌ زنان‌، پایان‌نامه‌.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

گفتاردرمانی

دیباچه:
رشته‌ گفتار درمانی‌ یکی‌ از زیر مجموعه‌های‌ علوم‌ توانبخشی‌ است‌ و هدف‌ آن‌ یاری‌ رساندن‌ به‌ افرادی‌ است‌ که‌ دچار اختلالات‌ گفتاری‌ و زبانی‌ هستند که‌ این‌ کمک‌ شامل‌ موارد زیر می‌شود:
کمک‌ به‌ افرادی‌ که‌ اختلالات‌ تلفظی‌ دارند، بیمارانی‌ که‌ اختلال‌ در صوت‌ دارند، بیمارانی‌ که‌ دچار آسیب‌های‌ مغزی‌ شده‌اند ( قدرت‌ سخن‌ گفتن‌ نداشته‌ یا بی‌ربط‌ سخن‌ می‌گویند)، یاری‌ کردن‌ ناشنوایان‌ برای‌ برقراری‌ ارتباط‌ کلامی‌، کمک‌ به‌ طیف‌ گسترده‌ای‌ از عقب‌ماندگان‌ ذهنی‌ برای‌ برقراری‌ ارتباط‌ کلامی‌، توصیه‌ و مشاوره‌ به‌ افراد جامعه‌.این دسته از متخصصان در وهله اول آسیب‌هایی را که توسط عامل ژنتیکی یا اکتسابی به گفتار و زبان وارد شده تشخیص می‌دهند و در وهله دوم به ارزیابی میزان آسیب‌دیدگی و علت آن می‌پردازند و سپس مرحله درمان را شروع می‌کنند.برای مثال امکان دارد که به علت سکته مغزی، تصادف یا اصابت ترکش، اختلالی در حوزه زبان فرد ایجاد شود که این اختلال می‌تواند به صورت بی‌ربط صحبت کردن یا ناتوانی در سخن گفتن بروز کند. یا اینکه امکان دارد مشکل در حوزه گفتار باشد؛ یعنی در تولید گفتار و یا روانی گفتار اختلالی به وجود بیاید. برای مثال کودکی که صدای “ر” را “ل” تلفظ می‌کند دارای اختلال در تولید گفتار است و همچنین فردی که در طول یک دقیقه به جای 4 جمله (به طور متوسط) یک جمله را گفته و یا برعکس 10 جمله را بیان می‌کند، دچار اختلال در روانی گفتار است و بالاخره امکان دارد تارهای صوتی به دلایل مختلف آسیب ببینند که موجب خراب شدن کیفیت صوت می‌شود. در تمام موارد فوق یک گفتار درمان سعی می‌کند که به شیوه‌های غیرپزشکی و بدون استفاده از دارو، آسیب ایجاد شده را درمان کند اما طول درمان و نحوه درمان متفاوت خواهد بود؛ یعنی آسیب‌های حوزه زبان چون به سیستم عصب مرکزی در مغز برمی‌گردد، طولانی‌تر و دشوارتر است اما درمان اختلاف حوزه گفتار آسان‌تر و سریع‌تر می‌باشد.
توانایی‌های‌ لازم :
صبور بودن‌ مهمترین‌ ویژگی‌ لازم‌ برای‌ یک‌ گفتار درمانگر است‌. چرا که‌ بعضی‌ از بیماران‌ به‌ کندی‌ پیشرفت‌ می‌کنند. همچنین‌ متخصص‌ این‌ رشته‌ باید انعطاف‌پذیر باشد. برای‌ این‌ که‌ در این‌ کار تنوع‌ مراجعه‌کنندگان‌ بسیار زیاد است‌؛ یعنی مراجعین‌ می‌توانند یک‌ بچه‌ 2 ساله‌ تا یک‌ فرد 90 ساله‌ باشند که‌ بدون‌ شک‌ هریک‌ روحیات‌ و ویژگی‌های‌ خاص‌ خود را دارند. دانشجوی‌ موفق‌ این‌ رشته‌ کسی‌ است‌ که‌ به‌ زبان‌ انگلیسی‌ و دانش‌ کامپیوتر مسلط‌ باشد. همین‌طور بهتر است‌ با لهجه‌های‌ مختلف‌ آشنایی‌ داشته‌ باشد چون‌ ممکن‌ است‌ ناشنوایی‌ به‌ او مراجعه‌ کند که‌ در یک‌ محیط‌ تُرک‌ یا کُرد زبان‌ زندگی‌ کرده‌ است‌.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :
یک‌ گفتار درمانگر می‌تواند به‌ قاریان‌ قرآن‌، مداحان‌، خواننده‌ها، گویندگان‌ صدا و سیما، دوبلورها و در کل‌ افرادی‌ که‌ از صوت‌ خود به‌ صورت‌ حرفه‌ای‌ استفاده‌ می‌کنند، آموزش‌ دهد که‌ چگونه‌ سخن‌ بگویند یا از صوت‌ خود استفاده‌ کنند تا مشکلی‌ برایشان‌ به‌ وجود نیاید. این‌ رشته‌ برای‌ جوانان‌ کنجکاو که‌ به‌ دنبال‌ کشف‌ ناشناخته‌ها می‌باشند و می‌خواهند در زمینه‌ تحصیلی‌شان‌ حرف‌ اول‌ را بزنند، رشته‌ بکری‌ است‌ و زمینه‌های‌ ناشناخته‌ زیادی‌ دارد. یک‌ گفتار درمانگر می‌تواند در درمانگاه‌ها و مراکز بهداشت‌، مراکز ویژه‌ توانبخشی‌ و مراکز آموزش‌ و پرورش‌ استثنایی‌ فعالیت‌ بکند چون‌ قسمت‌ عمده‌ کار در ارتباط‌ با ناشنواها و کم‌شنواها است‌.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌ :
دروس‌ پایه‌ و اصلی‌:
فیزیک‌ صوت‌، آناتومی‌ و فیزیولوژی‌ عمومی‌، آناتومی‌ و فیزیولوژی‌ مکانیزم‌ گفتار، آناتومی‌ و فیزیولوژی‌ اعصاب‌ و رابطه‌ با گفتار، روانشناسی‌ کودک‌ و نوجوان‌، روانپزشکی‌ کودک‌ و نوجوان‌، روانشناسی‌ یادگیری‌، رشد روانی‌ حرکتی‌، عقب‌ماندگی‌ ذهنی‌، بازی‌ درمانی‌، سنجش‌ شنوایی‌، مبانی‌ شنوایی‌ سنجی‌، زبان‌ تخصصی‌، کمک‌های‌ اولیه‌، زبان‌شناسی‌، آواشناسی‌، روانشناسی‌ زبان‌، اصول‌ و متون‌ مشاوره‌، اصطلاحات‌ پزشکی‌، روش‌ تحقیق‌، ژنتیک‌ پزشکی‌، بافت‌شناسی‌ و آسیب‌شناسی‌، بیماری‌های‌ گوش‌ و حلق‌ و بینی‌ ، کاربرد جراحی‌ در گفتار درمانی‌، بیماری‌های‌ اعصاب‌ در رابطه‌ با گفتار، ارتودنسی‌ در رابطه‌ با گفتار، اصول‌ توانبخشی‌.
دروس‌ تخصصی :
مبانی‌ گفتار درمانی‌، رشد طبیعی‌ گفتار و زبان‌، بیماری‌شناسی‌ تأخیر رشد گفتار و زبان‌، بیماری‌شناسی‌ اختلال‌ در تولید گفتار، مدیریت‌ در گفتار درمانی‌، بیماری‌شناسی‌ اختلال‌ در صوت‌، بیماری‌شناسی‌ اختلال‌ در تشدید، بیماری‌شناسی‌ اختلال‌ در خواندن‌، ارزیابی‌ و تشخیص‌ افتراقی‌ در بیماری‌شناسی‌ گفتار و زبان‌، پروژه‌ و پژوهش‌، کارآموزی‌ بالینی‌.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

کارشناسی علوم انتظامی

دیباچه: ایران کشوری باستانی و با سابقه دو هزار ساله است. کشوری که در دوران سلسه هخامنشیان ، اولین سیستم حکومتی گسترده امپراطوری را بنیانگذاری کرد و در طی تاریخ پرفراز و نشیب خود، انواع سیستم‌های ایجاد نظم و ترتیب را مورد آزمایش قرار داد.یک صد سال پیش ، سیستم نوین ایجاد نظم و امنیت داخلی؛ یعنی سازمان پلیس در ایران به وجود آمد. براساس این سیستم پلیس ایران به دو قسمت مهم پلیس شهری و ژاندارمری تقسیم گردید. پس از انقلاب اسلامی، کمیته انقلاب اسلامی نیز به عنوان یکی از ارکان مهم حفظ نظم و امنیت داخلی و دفاع از ارزش‌های انقلاب در داخل کشور، به این مجموعه افزوده شد. در سال 1370 با تصمیم مجلس شورای اسلامی این سه نیرو در یکدیگر ادغام و سیستم پلیس واحد به وجود آمد.به دنبال طرح ادغام شهربانی، ژاندارمری ، کمیته انقلاب اسلامی و پلیس قضایی، دانشگاه پلیس نیز به “دانشگاه علوم انتظامی” با سازمان و ساختاری جدید تغییر یافت. این دانشگاه یکی از مهمترین واحدهای نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران برای جذب و به کارگیری جوانان شایسته و تربیت و آموزش آنان است.این دانشگاه در مقطع کارشناسی دارای شاخه‌های انتظامی، کشف جرائم، اطلاعات، راهنمایی و رانندگی و خدمات و پشتیبانی است و دانشجویان از ترم چهارم، شاخه یا گرایش خود را انتخاب می‌کنند. مقطع کاردانی علوم انتظامی نیز دارای گرایش‌های راهنمایی و رانندگی و انتظامی است.شاخه انتظامی بخش انتظامی، بخش مأموریتی نیروی انتظامی در پاسگاه‌ها و کلانتری‌های موجود در سطح شهر و روستاها است و دانشجوی انتظامی دانش و مهارت‌ لازم را برای فعالیت در این بخش به‌دست می‌آورد.در واقع اولین وظیفه کارشناس انتظامی انجام تمهیداتی برای جلوگیری از جرم‌خیزی است. برای مثال برای پیشگیری از سرقت، کارشناس انتظامی باید به مردم هشدارها و اطلاعات لازم را بدهد، هشدارهایی از این قبیل که بهتر است درِ خانه را شب‌ها قفل کنند یا شب‌ها، پنجره‌ها را باز نگذارند. در واقع کارشناس علوم انتظامی با این هشدارهای بسیار ساده اما مؤثر، به آموزش عمومی و فرهنگ‌سازی می‌پردازد و از جرم‌خیزی پیشگیری‌ می‌کند. پس اولین وظیفه نیروی انتظامی، فراهم کردن شرایط اجتماعی به گونه‌ای است که سطح امنیت عمومی بالا برود. البته این وظیفه تمام متخصصان نیروی انتظامی است اما در شاخه انتظامی، اولین و مهمترین وظیفه، آموزش و پیشگیری است.
درس‌های این رشته در طول تحصیل:
دروس مشترک در شاخه‌های مختلف نیروی انتظامی :
سازمان و مدیریت و نگرش در مدیریت اسلامی، مقدمات علم حقوق، روانشناسی رشد، حقوق اساسی‌، نقشه‌خوانی، حفاظت اطلاعات ، حقوق جزای عمومی ، سازمان و وظایف نیروی انتظامی ، تاریخ سیاسی معاصر ایران ، گزارش‌نویسی ، جنگ‌افزار‌شناسی، جغرافیا ، روانشناسی اجتماعی ، حقوق مدنی ، آشنایی با کامپیوتر ، ورزش رزمی ، اصول و قواعد نظامی ، مقابله با سوانح و بلایا ، جنگ‌افزار‌شناسی نیمه‌سنگین، عبور از موانع و عملیات اعتماد به نفس، مبانی اطلاعات، روش‌ها و فنون تدریس جرائم نیرو‌های مسلح، آیین‌ دادرسی کیفری، آیین دادرسی مدنی ، حقوق جزای اختصاصی ، مکانیک اتومبیل ، زبان تخصصی ، کاربرد قانون سلاح ، تاکتیک دسته در آفند و پدافند، امور انتظامی، آشنایی با راهنمایی و رانندگی، شناسایی مین و تله‌های انفجاری ، آشنایی با قاچاق ، مبارزه با مواد مخدر ، کشف علمی جرائم ، دروس تحقیقاتی ، جنگ‌های ویژه ، آسیب‌شناسی و مفاسد اجتماعی ، مخابرات ، جمع‌آوری ، کنترل اجتماعات، پزشکی قانونی ، تنظیم گزارشات قضایی ،کارورزی .
دروس تخصصی شاخه انتظامی:
جامعه‌شناسی شهری و روستایی، تاکتیک گروهان ، عملیات در کویر، کوهستان و جنگل، اصول ترافیک ، آیین راهنمایی و رانندگی، حمل بار، مسافر و کار و ابعاد وسایل نقلیه ، شماره‌گذاری، آزمایشات رانندگی و تصادفات ، وظایف فرمانده پاسگاه در شرایط عملیاتی ، عملیات گشتی – کمین و ضد کمین ، اماکن عمومی ، هدایت پاسگاه، دسته و گروهان ، جغرافیای شهری و روستایی .
شاخه کشف جرائم
بدون شک وظیفه نیروی انتظامی در هر جامعه‌ای پیشگیری از جرم است، اما هر چقدر که بر روی پیشگیری کار شود، باز در جامعه جرم‌هایی اتفاق می‌افتد و در اکثر موارد نیز مجرم ‌مشخص نیست و دستگیر نمی‌شود. در این میان، وظیفه مأمور نیروی انتظامی شاخه کشف جرائم، این است که جرم پنهان مانده را کشف و مجرم را دستگیر کند؛ یعنی کارشناس کشف جرائم باید صحنه جرم را ببیند، شواهد صحنه را جمع‌آوری و براساس شواهد، تئوری‌سازی کند و سپس تئوری‌های مختلف را در کنار هم گذاشته و یک یک آنها را بررسی کند تا به تئوری نهایی برسد و براساس آن تئوری، فرد متهم را پیدا و دستگیر کند و از او بازجویی نماید. در واقع فارغ‌التحصیلان کشف جرائم، همان کارآگاه‌ها هستند. این شاخه دارای 5 گرایش آگاهی، تشخیص هویت، مبارزه با جرائم اقتصادی، مبارزه با مواد مخدر و مبارزه با مفاسد اجتماعی است. (گفتنی است که دانشگاه علوم انتظامی هر ساله در تمامی گرایش‌های فوق دانشجو نمی‌پذیرد بلکه با توجه به نیاز و ضرورت نیروی انتظامی، گرایش‌های یاد شده ارائه می‌شود.)
دروس اصلی مشترک در گرایش‌های مختلف کشف جرائم :
جرم‌شناسی ، حقوق جزای عمومی، حقوق جزای اختصاصی (جرائم علیه اشخاص، جرائم علیه اموال و مالکیت، جرائم علیه امنیت، آسایش و اخلاق عمومی)، آیین‌ دادرسی کیفری، ادله اثبات دعوای کیفری ، حقوق دیپلماتیک و آداب کنسولی ، حقوق مدنی، آئین دادرسی مدنی ، پزشکی قانونی ، بررسی اصالت اسناد، طرز تشکیل پرونده قضایی،‌آشنایی با سازمان بین‌الملل پلیس جنایی (اینترپل)، آشنایی با بمب و تله‌های انفجاری، جرائم سازمان یافته ، جرائم رایانه‌ای ، کاربرد رایانه در کشف جرائم ، ‌زبان تخصصی ، مشاهده،‌ توصیف و چهره‌نگاری، روانشناسی عمومی، جغرافیای شهری و شهرشناسی، جامعه‌ شناسی جنایی، بزهکاری و اطفال نوجوانان ، احکام تخصصی کشف جرائم ، مبانی جامعه شناسی، کارورزی .(با توجه به تعدد گرایش‌های کشف جرائم ، از ذکر واحدهای تخصصی هر گرایش خودداری شده است.)
شاخه اطلاعات:
همان‌طور که از عنوان این شاخه پیدا است،‌ واحد اطلاعات نیروی انتظامی به فعالیت‌های اطلاعاتی می‌پردازد؛ یعنی در این واحد،‌ اطلاعات تمام رفتارهای اجتماعی کسب می‌شود و آمار و ارقام لازم جمع‌آوری می‌گردد.برای مثال، نیروی انتظامی برای آگاهی از برنامه و خط و ربط گروه‌های حمل قاچاق مواد مخدر نیاز به کارهای اطلاعاتی دارد. همچنین بسیاری از سرقت‌های مسلحانه سازمان یافته و ساختاریافته است؛ نیروی انتظامی برای اطلاع از این شبکه‌های سازمان یافته به کارشناسانی احتیاج دارد که به صورت مخفی فعالیت کنند و اطلاعات مختلف را از شبکه‌های مفاسد اجتماعی به دست‌ آورند. سپس اطلاعات کامل و جامع را به مراجع علنی نیروی انتظامی بدهند تا عملیات لازم، انجام و افراد مورد نظر دستگیر شوند. اهمیت این مسأله زمانی آشکار می‌شود که توجه داشته باشیم، بخش اصلی نیروی انتظامی، بخش علنی آن است و بدون شک نمی‌توان برای جمع‌آوری اطلاعات از شبکه‌های مفاسد اجتماعی از این نیروها یاری گرفت. در واقع نیروی انتظامی بدون یاری و همکاری واحد اطلاعات،‌ مثل خودرویی است که در شب بدون چراغ حرکت کند. به عبارت دیگر چراغ هدایت کننده و روشن کننده نیروی انتظامی، ‌واحد اطلاعات است. از همین رو، در این شاخه بحث‌های اطلاعاتی کشور ـ آنچه به نیروی انتظامی و سایر مردم جامعه مربوط می‌شود ـ بررسی و مطالعه می‌شود.
دروس اختصاصی شاخه اطلاعات :
سازمان و مدیریت اطلاعات، جمع‌آوری ، حفاظت اطلاعات، عملیات اطلاعات ، بازجویی و مصاحبه ، کشف علمی جرائم ، اماکن عمومی ، ابزارهای فنی اطلاعاتی، آشنایی با کشورهای همجوار، شناخت تمهیدات امنیتی و اجتماعی، اطلاع‌رسانی، احزاب و گروهک‌ها ، اطلاعات رزمی، بزهکاری اطفال و نوجوانان ، حقوق جزای اختصاصی ، مبانی علم سیاست، فعالیت‌های پنهانی و سازمان‌های اطلاعاتی، کارورزی.
شاخه راهنمایی و رانندگی:
شاخه راهنمایی و رانندگی دارای سه گرایش خدمات فنی راهور، عملیات انتظامی راهور و مهندسی ترافیک است.گرایش خدمات فنی راهورکارشناس خدمات فنی راهور، تخصص لازم را برای شماره‌گذاری خودروها، صدور کارت ماشین و برگزاری آزمون رانندگی از متقاضیان گواهی‌نامه رانندگی به‌دست می‌آورد.
دروس مشترک راهنمایی و رانندگی :
ساختار و مقررات استخدامی ناجا ، سازمان و وظایف رده‌های راهور، مقدمه علم حقوق ، حقوق اساسی،‌ جنگ‌افزار شناسی، تیراندازی مشق‌های پای قبضه ، مبانی امور انتظامی،‌ روانشناسی عمومی ، مبانی جامعه‌شناسی،‌ریاضیات پایه ، آیین‌نامه راهنمایی و رانندگی ، کارورزی، جغرافیای شهری و شهرستان‌شناسی، امور انتظامی راهور ، جامعه‌شناسی ترافیک، روانشناسی ترافیک، زبان تخصصی، مقررات حمل بار و مسافر، مقررات بین‌المللی و کنوانسیون‌های حمل و نقل، حقوق جزای عمومی، آیین دادرسی کیفری، مسائل حقوقی تصادفات، آشنایی با قانون مجازات اسلامی، کشف علمی جرائم، اصول مهندسی ترافیک ، مهندسی ترافیک، صدور پروانه‌ها و آزمایش‌ها ، شماره‌گذاری وسائل نقلیه ، معاینه فنی وسائل نقلیه، احراز اصالت وسائل نقلیه، کاربرد فیزیک و مکانیک در تصادفات ، تصادفات ، تصادفات عابر پیاده ، کاربرد رایانه در امور راهنمایی و رانندگی، احکام تخصصی .دروس تخصصی خدمات فنی راهورشناسایی اسناد مجعول،‌ محیط‌زیست و ترافیک، آشنایی با انواع وسائل نقلیه،‌ آموزش رانندگی عملیاتی ، ارزیابی وسائل نقلیه ، آشنایی با کارکرد وسائل وتجهیزات معاینه فنی.
گرایش عملیات انتظامی راهور:
در این گرایش دانشجویان اطلاعات لازم را به عنوان افسر پلیس خیابان‌ها و جاده‌ها به دست می‌آورند؛ یعنی کارشناس این رشته با بازسازی صحنه تصادف وسائل نقلیه، مقصر یا مقصران تصادف را شناسایی و خسارت وارد شده را تعیین می‌کند همچنین می‌تواند عملیات امداد و کمک‌های اولیه را در تصادفات و سوانح انجام دهد.
دروس تخصصی عملیات انتظامی راهور:
شناسایی اسناد مجعول، اصول و مبانی‌ شهر‌سازی، کمک‌های اولیه در تصادفات و سوانح، مهندسی ترابری، آموزش رانندگی عملیاتی، پزشکی قانونی، ارزیابی وسائل نقلیه ، امور انتظامی راهور(تخصصی)، بازسازی صحنه تصادفات ، آشنایی با مواد مخدر و قاچاق کالا،‌ تعیین خسارت وسائل نقلیه.
گرایش مهندسی ترافیک :
در گرایش مهندسی ترافیک، طراحی سیستم ترافیک شهری آموزش داده می‌شود و کارشناس این رشته در هنگام طراحی خیابان‌ها و جاده‌ها مسؤولیت تعیین تقاطع‌ها، میدان‌ها، دوربرگردان‌ها و خیابان‌های یک طرفه و دو طرفه را بر عهده دارد. همچنین تعیین این‌که در چه ساعت‌هایی از روز باید در برخی از خیابان‌ها طرح ترافیک اجرا شود، بر عهده کارشناس مهندس ترافیک است.
دروس تخصصی مهندسی ترافیک:
آمار احتمالات مهندسی،‌ اصول و مبانی شهرسازی،‌ محیط‌زیست و ترافیک ،‌ آشنایی با نرم‌افزارهای طراحی، طرح هندسی راه ، ایمنی در ترافیک،‌ سیستم‌های حمل و نقل، برنامه‌ریزی حمل و نقل شهری،‌ اقتصاد در ترافیک و حمل و نقل، ‌سیستم‌های هوشمند ترافیک (ITS) ، مهندسی ترافیک محلی ، مهندسی کنترل ترافیک.
شاخه خدمات و پشتیبانی :
کارشناسان شاخه خدمات و پشتیبانی کارشناسی علوم انتظامی در بخش اداری نیروی انتظامی فعالیت می‌کنند. این شاخه دارای دو گرایش ارتباطات انتظامی یا مخابرات و نرم‌افزار کامپیوتر است. با توجه به این که گرایش‌های مخابرات و نرم‌افزار کامپیوتر در گروه آزمایشی ریاضی و فنی معرفی شده است، از معرفی آنها در این بخش خودداری شده است.
دروس تخصصی گرایش ارتباطات انتظامی :
فیزیک الکتریسته ،‌ کامپیوتر، ریاضیات پایه ، ماشین‌های الکتریکی ،‌سازمان و وظایف لجستیک ناجا(مخابرات) ، مخابرات و مدارات مخابراتی،‌ مدارهای الکتریکی،‌ سوئیچینگ،‌آنتن و انتشار امواج،‌ اصول حفاظت و امنیت مخابرات و جنگ‌های الکترونیک،‌ مدارهای منطقی ،‌ ‌اندازه‌گیری الکتریکی و الکترونیکی،‌ الکترونیک، مخابرات پیشرفته ،‌ کارگاه برق ماشین‌های الکتریکی،‌ ‌کارورزی.
توانایی‌های لازم :
نیروی انتظامی کشور، یک سازمان نظامی است و دانشجویان این رشته باید روحیه نظامی داشته باشند تا در این رشته موفق گردند. برای مثال، پلیس باید فردی فعال، اجتماعی و قانونمند باشد؛ یعنی بر سر قانون مصالحه نکند و نگوید چون فردی پیر، جوان یا بیمار است، اگر قانون‌شکنی کرد، اشکالی ندارد. بویژه آن بخش از نیروی انتظامی که با متخلفان سر و کار دارد، باید در رعایت قانون بسیار مصمم باشد. یکی دیگر از ویژگی‌های پلیس، داشتن صبر و حوصله و متانت و خویشتن‌داری بسیار است. برای مثال کارشناس عملیات انتظامی راهور در اوج سرمای زمستان و گرمای تابستان، در وسط یک چهارراه بدون هرگونه امکانات رفاهی می‌ایستد و انجام وظیفه می‌کند. بدون شک چنین فردی باید صبر و تحمل بسیاری داشته باشد. همچنین کارشناس کشف جرائم، بدون صبر و حوصله و دقت و موشکافی نمی‌تواند اطلاعات مورد نیاز را به دست آورد و مجرم را دستگیر کند. شغل نیروی انتظامی یک شغل خدماتی است و مأمور نیروی انتظامی، ارتباط مستقیم با مردم دارد از سوی دیگر اکثر مراجعه‌کنندگان به نیروی انتظامی، بویژه مراجعه‌کنندگان به کارشناسان کشف جرائم و انتظامی، افرادی هستند که از لحاظ روحی شرایط مساعدی ندارند چون یا مجرم هستند یا شاکی. از همین‌رو، یک پلیس باید انگیزه‌ای قوی برای خدمت به مردم داشته باشد تا در برخورد با مجرم یا شاکی میزان خدمات‌دهی او کاهش نیابد.در ضمن دانشجوی این رشته باید بداند که انجام مأموریت‌های پی در پی در شهرهای مختلف، یکی از ویژگی‌های شغلی پلیس است؛ یعنی فردی که در نیروی انتظامی فعالیت می‌کند، امکان دارد امسال در پایتخت باشد و سال دیگر در جنوب، شمال، شرق و یا غرب ایران خدمت کند. همچنین امکان دارد به دلیل مأموریت‌های ویژه، مثل مأموریت‌های شبانه یا آماده‌باش‌ها، هفته‌های متوالی زندگی روزمره و عادی خود را نداشته باشد. حتی دانشجویان این دانشگاه نسبت به دانشجویان رشته‌های دیگر، برنامه‌ها و فعالیت‌های بیشتری دارند. به همین دلیل دانشجویان علوم انتظامی – چه زن و چه مرد – در طی تحصیل حق ازدواج ندارند و بعد از فارغ‌التحصیلی نیز به آنها پیشنهاد می‌شود قبل از ازدواج، شرایط شغلی خود را برای شریک زندگی خود بگویند تا در آینده دچار مشکل نشوند.درباره ویژگی‌های لازم برای هر گرایش نیز باید گفت که دانشجوی علوم انتظامی در تمام شاخه‌ها و گرایش‌ها باید از قدرت تجزیه و تحلیل خوبی برخودار باشد اما این ویژگی برای دانشجوی کشف جرائم اهمیت بیشتری دارد چون کارشناس کشف جرائم باید بتواند با تجزیه و تحلیل مسائل و قدرت خلاقه ذهن خود، مجهول‌یابی کند. همچنین باید با مسائل حقوقی کاملاً آشنایی داشته باشد. دانشجوی اطلاعات نیز علاوه بر ویژگی‌های یاد شده، باید بسیار رازدار باشد تا بتواند به عنوان یک مأمور مخفی، اطلاعات مورد نیاز را به دست آورد و وظیفه خود را به نحو احسن انجام دهد.دانشجویان گرایش‌های مخابرات و کامپیوتر نیز باید در دروس ریاضی و فیزیک توانمند باشند. به همین دلیل این دسته از دانشجویان از بین داوطلبان گروه آزمایشی علوم ریاضی و فنی انتخاب می‌شوند.گفتنی است که دانشجویان دانشکده علوم پایه انتظامی جمهوری اسلامی از هر پنج گروه آزمایشی علوم ریاضی و فنی، علوم تجربی، علوم انسانی، هنر و زبان‌های خارجه انتخاب می‌شوند و داوطلبان این رشته باید علاوه بر شرایط عمومی، شرایط اختصاصی این دانشکده را داشته باشند.
شرایط اختصاصی دانشکده علوم پایه انتظامی عبارت است از:
داشتن حداقل 17 و حداکثر 21 سال سن برای داوطلبان مرد (داوطلبانی که خدمت وظیفه عمومی را انجام داده‌اند، مدت قانونی خدمت وظیفه عمومی به حداکثر سن آنها اضافه خواهد شد) و دارا بودن حداقل 18 و حداکثر 25 سال سن برای داوطلبان زن ، دارا بودن حداقل 170 سانتی‌متر قد برای داوطلبان مرد و 160 سانتی‌متر برای داوطلبان زن، دارا بودن حداقل معدل کتبی دیپلم 14 برای داوطلبان زن، سپردن تعهد خدمت برابر مقررات نیروی انتظامی، پاسخ دادن به حداقل 10 درصد از سؤال‌های ادبیات فارسی، ریاضی و زبان خارجه آزمون سراسری، داشتن سلامت جسمی و روحی کامل. داوطلبان زن این دانشگاه باید توجه داشته باشند که تمام برنامه‌های درسی و کلاس‌های عملی و مهارتی که در این دانشگاه برای آقایان برگزار می‌شود، برای خانم‌ها نیز برگزار می‌گردد. برای مثال به منظور تقویت قوای جسمانی و کسب مهارت‌های لازم ، ورزش‌های رزمی و دفاع شخصی تحت سه عنوان ورزش رزمی تکواندو، کاراته و جودو ارائه می‌گردد. البته مسؤولان دانشگاه انتظار ندارند که یک خانم با روحیات و خصلت‌های یک مرد، در نیروی انتظامی فعالیت کند، اما داوطلبان زن باید از آمادگی جسمی و روحی خوبی برخوردار باشند. در ضمن پوشش چادر برای دانشجویان زن دانشکده علوم پایه انتظامی و خانم‌های شاغل در نیروی انتظامی الزامی است.
موقعیت شغلی در ایران :
در نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران، عده‌ای از کارکنان دارای مشاغل اداری و عده‌ای دیگر دارای مشاغل مأموریتی هستند. برای مثال، کارکنان بخش‌های حسابداری، کامپیوتر، برق و مخابرات در بخش اداری فعالیت می‌کنند. به عبارت دیگر فارغ‌التحصیلان شاخه خدمات و پشتیبانی در بخش اداری حضور دارند و فارغ‌التحصیلان سایر شاخه‌ها و گرایش‌های علوم انتظامی در بخش مأموریتی فعالیت می‌کنند.در کل فارغ‌التحصیلان کاردانی دانشکده علوم پایه انتظامی با درجه ستوان سومی و کارشناسان این دانشکده با درجه ستوان دومی فارغ‌التحصیل می‌شوند و درجات بعدی آنان برابر قوانین و مقررات ناجا خواهد بود. در این میان، نوع فعالیت فارغ‌التحصیلان کاردانی نیروی انتظامی بیشتر جنبه اجرایی دارد؛ یعنی این دسته از فارغ‌التحصیلان بیشتر مجریان برنامه‌ها هستند اما مسؤولیت اصلی کارشناسان نیروی انتظامی، تئوری‌سازی، برنامه‌ریزی، هدایت و کنترل فعالیت‌های نیروی انتظامی است. البته در حال حاضر به دلیل کمبود پرسنل، گاهی اوقات یک کارشناس باید وظایف کاردان را نیز انجام دهد.گفتنی است که دانشجویان علوم پایه انتظامی ضمن آن که ماهانه مبلغی به عنوان کمک هزینه تحصیلی دریافت می‌کنند از امکانات رفاهی خوابگاه، پوشاک، غذا، دفترچه اتکا و خدمات درمانی بهره‌مند می‌شوند و در طول خدمت از وام خرید مسکن یا یک باب مسکن ملکی برخوردار خواهند شد.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش

مددکاری اجتماعی

دیباچه: وقتی سخن از مددکاری می‌شود بسیاری از افراد به یاد زندان‌ها یا پرورشگاه‌ها می‌افتند که در آنجا افرادی به نام مددکار در دفتر یا واحد مددکاری فعالیت می‌کنند. اما حرفه مددکاری به فعالیت در دو مکان فوق محدود نمی‌شود. بلکه مددکاری اجتماعی، یکی از رشته‌های کاربردی است که فارغ‌التحصیل آن باید بتواند در مراکز مختلف با استفاده از روش‌ها و تکنیک‌هایی که آموزش دیده است، وارد زندگی انسان‌هایی شود که به هر دلیل اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و خانوادگی دچار مشکل بوده و نمی‌توانند مشکل خود را به تنهایی حل کنند یا منشأ مشکل خویش را تشخیص بدهند.در واقع این افراد می‌توانند به یاری مددکارمشکل خویش را شناخته وحل نمایند.بنابراین اگر بخواهیم این رشته را به طور خلاصه معرفی کنیم، باید بگوییم که هدف رشته مددکاری این است که به افراد نیازمند به خدمات اجتماعی کمک کند تا خود را بیابند، مشکل خویش را بشناسند و سپس راه حل آن را پیدا کنند.
توانایی‌های‌ لازم :
یک‌ مددکار باید دارای‌ توانمندی‌های‌ روحی‌ خاصی‌ باشد؛ یعنی باید روحیه‌ای‌ قوی‌ داشته‌ باشد تا بتواند مشکلات‌ و معضلاتی‌ را که‌ در زندگی‌ انسان‌ها می‌بیند، تحمل‌ کند پس‌ باید پذیرفت‌ که‌ افراد زودرنج‌ و بسیار حساس‌ و عاطفی‌ به‌ درد این‌ رشته‌ نمی‌خورند. در ضمن‌ یک‌ مددکار نباید در گفتگو و ارتباط‌ برقرار کردن‌ با دیگران‌ دچار مشکل‌ شود و در نهایت‌ یک‌ مددکار باید خود را به‌ خوبی‌ بشناسد چون‌ اگر خود را نشناسد، نمی‌تواند به‌ دیگری‌ شناخت‌ بدهد و او را کمک‌ کند.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران :
رشته‌ مددکاری‌ از جمله رشته‌هایی‌ است‌ که‌ داوطلبان‌ هر سه‌ گروه‌ آزمایشی‌ علوم‌ ریاضی‌ و فنی‌، علوم‌ تجربی‌ و علوم‌ انسانی‌ می‌توانند آن‌ را انتخاب‌ کنند همچنین‌ دانشجویان‌ این‌ رشته‌ باید در دوران‌ تحصیل‌ 24 واحد کارورزی‌ و پس‌ از فارغ‌التحصیلی‌ 2 سال‌ طرح‌ بگذرانند. این‌ دو ویژگی‌ رشته‌ فوق‌ را متمایز ساخته‌ است‌، چرا که‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ به‌ دلیل‌ تجربه‌ ناشی‌ از 24 واحد کارورزی‌ در 6 واحد مستقل‌ و 2 سال‌ طرح‌ در سازمان‌ها و مؤسسه‌های‌ دولتی‌، از موقعیت‌ شغلی‌ مناسبی‌ برخوردار هستند.در واقع‌ هر جایی‌ که‌ اداره‌ رفاه‌ یا امور اجتماعی‌ هست‌، مددکار اجتماعی‌ می‌تواند در آنجا حضور داشته‌ و مسؤولیتی‌ را بر عهده‌ بگیرد. در نتیجه‌ فارغ‌التحصیلان‌ این‌ رشته‌ مشکل‌ اشتغال‌ ندارند. اما با وجود مزیت‌های‌ این‌ رشته،‌ باید پذیرفت‌ که‌ رشته‌ مددکاری‌ با مشکلاتی‌ نیز گریبانگیر است‌ که‌ در این‌ میان‌ گمنام‌ بودن‌ رشته‌ مددکاری‌ در جامعه‌ و حتی‌ در بین‌ جوانان‌ و داوطلبان‌ کنکور مشکل‌ بسیار بزرگی‌ است‌.
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل :
دروس‌ پایه‌ و اصلی‌ :
مبانی‌ جامعه‌شناسی‌ ، خدمات‌ اجتماعی‌ و تعاون‌ در اسلام‌، مبانی‌ روانشناسی‌، ریاضیات‌ پایه‌، مبانی‌ مددکاری‌، آمار مقدماتی‌، مبانی‌ رفاه‌ اجتماعی‌، مبانی جمعیت‌شناسی‌، مبانی‌ مردم‌شناسی‌، کاربرد آمار در خدمات‌ اجتماعی‌، اصول‌ علم‌ اقتصاد، کلیات‌ حقوق‌، مبانی‌ مدیریت‌، اصول‌ علم‌ سیاست‌، اصول‌ توانبخشی‌، روانشناسی‌ اجتماعی‌، نظریه‌های‌ جامعه‌شناسی‌، روش‌ تحلیل‌ جمعیت‌، روش‌ تحقیق‌ در خدمات‌ اجتماعی‌ (عملی‌)، نهاد خانواده‌، آسیب‌شناسی‌ اجتماعی‌، حقوق‌ خانواده‌ و کار، جامعه‌شناسی‌ روستایی‌، بهداشت‌ خانواده‌، جامعه‌شناسی‌ شهری‌ و توسعه‌، بهداشت‌ روانی‌، بررسی‌ مسایل‌ اجتماعی‌ ایران‌، مدیریت‌ مؤسسات‌ خدمات‌ اجتماعی‌، کلیات‌ برنامه‌ریزی‌ اقتصادی‌ و تجاری‌.
دروس‌ تخصصی :
مددکاری‌ فردی‌ ، آشنایی‌ با روش‌های‌ مددکاری‌، پویایی‌ گروهی‌، مددکاری‌ گروهی‌، توانبخشی‌ گروه‌های‌ خاص‌، کارورزی‌ مددکاری‌ فردی‌ ، روانشناسی‌ کودک‌ و نوجوان‌، مشاوره‌ و مددکاری‌، مددکاری‌ جامعه‌ای‌ ، روانشناسی‌ مرضی‌، کارورزی‌ در مددکاری‌ گروهی‌ ، تغذیه‌، کارورزی‌ مددکاری‌ جامعه‌ ، اقتصاد ایران‌، پروژه‌ تحقیقاتی‌ ، سرپرستی‌ در خدمات‌ اجتماعی‌.منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش